EUDR 2026 – jak nowe regulacje UE wpływają na import pelletu drzewnego i węgla do Polski

Które produkty są objęte EUDR – i dlaczego węgiel nie jest na liście

EUDR obejmuje siedem surowców związanych z wylesianiem lasów: bydło, kakao, kawa, palma olejowa, guma naturalna, soja i drewno – wraz z produktami pochodnymi, takimi jak meble, skóra, czekolada, opony i właśnie pellet drzewny. Logika jest prosta: produkcja tych surowców w przeszłości prowadziła do masowego wylesienia tropikalnych i subtropikalnych lasów.

Węgiel kamienny, węgiel groszek, brykiet węglowy i pellet węglowy NIE są objęte EUDR. Paliwa kopalne są poza zakresem rozporządzenia, ponieważ ich wydobycie – choć szkodliwe w inny sposób – nie ma związku z wylesianiem lasów. Kazachstan i Kolumbia jako kraje pochodzenia węgla nie podlegają żadnym obowiązkom wynikającym z EUDR. To ważna informacja dla klientów kupujących węgiel groszek, orzech lub kostka – ta regulacja ich nie dotyczy.

W zakresie produktów drzewnych EUDR obejmuje trzy kategorie bezpośrednio istotne dla rynku opałowego:

• Drewno surowe i przetworzone – w tym tarcica, sklejka i płyty
• Pellet drzewny (HS 4401.31) – granulat z drewna importowany spoza UE, w tym z Ukrainy, Białorusi i krajów pozaeuropejskich
• Brykiet drzewny (HS 4401.32) – prasowany granulat z trocin i odpadów drzewnych

Kluczowe zastrzeżenie: polscy producenci pelletu z rodzimego drewna nie podlegają obowiązkom EUDR wynikającym z importu – ich obowiązki dotyczą wyłącznie udowodnienia, że surowiec pochodzi z lasów zarządzanych zgodnie z zasadą deforestation-free. Pellet importowany spoza UE (np. z Białorusi, Ukrainy, krajów bałkańskich) podlega pełnym wymogom importerskim. Więcej o tym, jak certyfikaty pelletu łączą się z EUDR, przeczytasz w naszym artykule o certyfikatach EN Plus, DIN Plus i FSC.

Harmonogram wdrożenia EUDR – daty, które musisz znać

EUDR ma długą historię opóźnień. Pierwotnie rozporządzenie miało obowiązywać od 30 grudnia 2024 roku. W grudniu 2024 roku Parlament Europejski i Rada odroczyli termin o rok – do 30 grudnia 2025 roku. W grudniu 2025 roku kolejna poprawka – Rozporządzenie UE 2025/2650, podpisane przez Radę UE 18 grudnia 2025 roku – przesunęła termin po raz drugi.

Co oznaczają te daty w praktyce? Od 30 grudnia 2026 roku każda partia pelletu drzewnego importowanego spoza UE musi trafiać na rynek unijny wraz z oświadczeniem o należytej staranności (due diligence statement), potwierdzającym, że drewno użyte do jego produkcji nie pochodzi z terenów wylesionych po 31 grudnia 2020 roku. Mali operatorzy – sklepy, mniejsze hurtownie – mają czas do 30 czerwca 2027 roku.

Dwukrotne odroczenie wynikało z trudności technicznych i logistycznych w budowaniu systemów geolokalizacji łańcucha dostaw, szczególnie dla drewna z krajów tropikalnych. Polska branża pelletowa, skupiona głównie na pellecie z krajów europejskich, relatywnie łatwiej dostosowuje się do wymagań – lasy europejskie są lepiej monitorowane niż lasy Ameryki Południowej czy Afryki.

Co EUDR wymaga od importera pelletu drzewnego

Obowiązki wynikające z EUDR spoczywają na operatorze – podmiocie, który jako pierwszy wprowadza produkt na rynek unijny. W praktyce dla branży pelletowej oznacza to importerów hurtowych, dystrybutorów i producentów krajowych korzystających z importowanego drewna.

System due diligence (należytej staranności) wymaga od operatora spełnienia trzech warunków:

1. Zebranie informacji: importer musi udokumentować kraj i region produkcji, geolokalizację działek, z których pochodzi drewno (współrzędne geograficzne z dokładnością do co najmniej 6 miejsc dziesiętnych), nazwę dostawcy i datę produkcji
2. Ocena ryzyka: analiza, czy produkt pochodzi z terenów wylesionych lub z terenów zarządzanych niezgodnie z krajowymi przepisami leśnymi
3. Złożenie oświadczenia: przed wprowadzeniem produktu na rynek UE – formalne oświadczenie o należytej staranności potwierdzające, że surowiec jest deforestation-free

Rozporządzenie dosłownie wymaga “latitude and longitude coordinates corresponding to at least one latitude and one longitude point and using at least six decimal digits” dla każdej działki leśnej w łańcuchu dostaw. To oznacza precyzję do ok. 10 cm – wymaganie techniczne, które część małych producentów pelletu w krajach rozwijających się ma trudność spełnić.

Polscy producenci pelletu korzystajacy z krajowego drewna mają uproszczone wymagania – Polska jako kraj UE podlega wewnętrznym regulacjom leśnym i unijnym standardom zarządzania lasami. Pellet z certyfikatem FSC lub PEFC będzie łatwiej spełniał wymogi EUDR, bo systemy certyfikacji obejmują dokumentację łańcucha dostaw. W naszej ofercie pellet Lava posiada certyfikat FSC, a pellet Barlinek certyfikaty EN Plus i DIN Plus, które obejmują weryfikację źródła surowca.

Wpływ EUDR na ceny pelletu drzewnego w Polsce

To pytanie, na które w maju 2026 roku nie ma jeszcze precyzyjnej odpowiedzi – rozporządzenie wchodzi w życie za ponad pół roku, a realne koszty dostosowania łańcuchów dostaw poznamy po pierwszym kwartale 2027 roku. Szacunki branżowe wskazują na wzrost cen pelletu importowanego o 5-15%, ale realne dane będą znane po wdrożeniu.

Mechanizm wzrostu cen jest następujący: producenci i importerzy pelletu muszą zainwestować w systemy monitorowania łańcucha dostaw (geolokalizacja GPS, dokumentacja leśna), audyty zewnętrzne potwierdzające deforestation-free oraz koszty prawne i administracyjne składania oświadczeń. Te koszty zostaną w jakimś stopniu przeniesione na cenę końcową. Skala przeniesienia zależy od tego, jak bardzo dany producent jest uzależniony od drewna z krajów o wysokim ryzyku wylesiania.

Dla polskiego rynku istotne jest rozróżnienie:

• Pellet z krajowego drewna (np. z polskich tartaków i zakładów drzewnych): relatywnie niskie koszty dostosowania, lasy polskie są dobrze skatalogowane, certyfikacja FSC/PEFC jest dostępna
• Pellet importowany z Ukrainy, Białorusi (choć Białoruś objęta embargiem) czy krajów bałkańskich: wyższe koszty dokumentacji, potencjalnie wyższy wzrost cen – szczególnie jeśli kraj jest sklasyfikowany jako wysoko ryzykowny przez Komisję Europejską
• Pellet z Ameryki Łacińskiej, Afryki czy Azji: najwyższe koszty weryfikacji, największy potencjalny wpływ na cenę, choć ten kierunek jest mniej typowy dla polskiego rynku

Warto zaznaczyć, że strukturalny deficyt pelletu w UE (więcej o tym w naszym kompletnym przewodniku po pellecie 2026) sprawia, że pellet i tak ma tendencję do drożenia w długim terminie. EUDR może przyspieszyć ten trend, ale jego izolowany wpływ trudno oszacować przed wdrożeniem.

Sklepy z pelletem – co zmienia się w obowiązkach informacyjnych

Na poziomie sprzedaży detalicznej EUDR nie nakłada nowych bezpośrednich obowiązków na sklep internetowy ani stacjonarny. Obowiązek złożenia oświadczenia due diligence spoczywa na importerze lub pierwszym dystrybutorze wprowadzającym produkt na rynek UE – nie na punkcie sprzedaży detalicznej.

Jednak w praktyce zmiana jest odczuwalna pośrednio: dostępność pelletu z konkretnych źródeł może się zmienić, jeśli importer nie zdoła spełnić wymogów dokumentacyjnych dla danej partii. Dostawy bez właściwego oświadczenia due diligence nie będą mogły legalnie trafić na rynek UE po 30 grudnia 2026 roku.

Dla klienta kupującego pellet w selmetsklep.pl oznacza to, że pytając o pellet z konkretnego źródła geograficznego, warto zwracać uwagę na to, czy dostawca ma dokumentację zgodności z EUDR. Certyfikaty takie jak EN Plus, DIN Plus czy FSC – które obejmują weryfikację łańcucha dostaw od leśnictwa do worka – będą naturalnym dowodem spełnienia wymogów EUDR dla pelletu europejskiego.

Sprawdź naszą ofertę certyfikowanego pelletu: pellet Barlinek z certyfikatem EN Plus i DIN Plus (paleta 990 kg, 1 720 zł) i pellet EkoPelet z twardego drewna (paleta 975 kg, 1 610 zł) to przykłady pelletu, którego łancuch dostaw jest weryfikowany.

Czy klient końcowy odczuje zmiany po grudniu 2026?

Bezpośrednio – nie. Kupując worek pelletu 15 kg, nie musisz składać żadnych oświadczeń ani dokumentów wynikających z EUDR. Obowiązek spoczywa wyłącznie na operatorze rynku (importerze, dystrybutorze).

Pośrednio – tak, w dwóch obszarach:

1. Ceny: koszty dostosowania łańcuchów dostaw zostaną przynajmniej częściowo przeniesione na ceny detaliczne. Szacunki branżowe mówią o 5-15% wzrostu dla pelletu importowanego. Pellet z drewna polskiego i certyfikowany europejski będzie mniej narażony na znaczące podwyżki niż pellet z odleglejszych kierunków
2. Dostępność niektórych dostaw: producenci z krajów o słabszej infrastrukturze dokumentacyjnej mogą nie zdążyć z wdrożeniem wymogów do grudnia 2026 roku. W skrajnym przypadku część importu może zostać wstrzymana do czasu uregulowania dokumentacji

Co możesz zrobić jako kupujący? Zwróć uwagę na certyfikaty pelletu – EN Plus, DIN Plus, FSC to systemy, które obejmują weryfikację łańcucha dostaw i naturalnie ułatwiają spełnienie wymogów EUDR. Pellet bez żadnej certyfikacji z kierunków pozaeuropejskich będzie bardziej narażony na problemy z dostępnością po grudniu 2026. Więcej o tym, co znaczą poszczególne certyfikaty, przeczytasz w naszym artykule o certyfikatach pelletu EN Plus, DIN Plus i FSC.

Co z węglem? Osobne regulacje, inne terminy

Węgiel kamienny jest zwolniony z EUDR. Paliwa kopalne nie mają nic wspólnego z wylesianiem lasów i są całkowicie poza zakresem Rozporządzenia 2023/1115. Klienci kupujący węgiel groszek z Kazachstanu lub Kolumbii (jak węgiel Heros i Hades w naszej ofercie) nie odczują żadnych zmian wynikających z EUDR.

Jednak węgiel ma własne, oddzielne regulacje, które wchodzą w życie w innych terminach i z innych powodów:

Widzisz roznicę? EUDR dotyczy pelletu i drewna od grudnia 2026 ze względu na ochronę lasów. ETS-2 dotyczy wszystkich paliw kopalnych (węgiel, gaz, olej) od 2028 ze względu na redukcję emisji CO2. Zakaz sprzedaży węgla groszek, orzech i kostka to polska regulacja wynikająca z Rozporządzenia MKiS 2024 i dotyczy stopniowego wychodzenia z węgla kamiennego jako paliwa domowego – termin to 30 czerwca 2031.

Dla kupujących węgiel: zakaz z 2031 roku to dobry moment, żeby planować ewentualną zmianę systemu grzewczego. Program Czyste Powietrze 2026 oferuje dofinansowanie wymiany nieefektywnego kotła na kocioł pelletowy – więcej w naszym artykule o Czystym Powietrzu 2026 i pellecie.

FAQ – 5 najczęstszych pytań o EUDR i pellet drzewny